Tháp nhu cầu Maslow là mô hình nổi tiếng về tâm lý và động cơ của con người, được đặt theo tên nhà tâm lý học Abraham Maslow, người đã đưa ra nghiên cứu và phát triển mô hình này bắt đầu từ vào năm 1943 trong bài viết A Theory of Human Motivation. Tháp gồm 5 tầng tương ứng với 5 cấp độ nhu cầu của con người. Mỗi một tầng của kim tự tháp lại phản ánh theo mức độ phức tạp khác nhau, càng lên cao nhu cầu của con người lại càng cao hơn. Nắm được tháp nhu cầu của Maslow không chỉ giúp bạn hiểu rõ quy luật cuộc sống mà còn có thể phát triển và áp dụng tháp nhu cầu Maslow trong quản trị nhân sự, kinh doanh, marketing truyền thống hay trong Digital Marketing.
Trong đó, 5 tầng trong Tháp nhu cầu của Maslow bao gồm:
- Tầng thứ nhất: Các nhu cầu căn bản nhất thuộc về “thể lý” (physiological) – thức ăn, nước uống, nơi trú ngụ, tình dục, bài tiết, thở, nghỉ ngơi. Các nhu cầu cơ bản của con người ở đây bao gồm việc ăn, ngủ nghỉ, sinh lý đều là những hoạt động không thể nào thiếu. Đây là nền tảng của hệ thống phân cấp, được ưu tiên hàng đầu, cần được đáp ứng để duy trì sự sống. Con người nếu thiếu oxy không thể tồn tại quá 5 phút, chỉ tồn tại vài ngày khi không có nước uống.
- Tầng thứ hai: Nhu cầu an toàn (safety) – cần có cảm giác yên tâm về an toàn thân thể, việc làm, gia đình, sức khỏe, tài sản được đảm bảo. An toàn về tính mạng: con người được bảo vệ, tránh được các nguy cơ bị đe dọa như thiên tai, dịch bệnh,… An toàn về tinh thần: hạn chế được sự sợ hãi, lo lắng, những tác động xấu về tinh thần cũng có thể gây nguy hại cho tính mạng con người. Nhu cầu được bảo vệ được xếp sau các nhu cầu về thể chất. Nhu cầu này trở nên cấp thiết trong thời gian xảy ra bệnh dịch, chiến tranh, thảm họa. Trẻ em, người có tuổi, người tàn tật đòi hỏi sự an toàn được bảo vệ nhiều hơn.
- Tầng thứ ba: Nhu cầu được giao lưu tình cảm và được trực thuộc (love/belonging) – muốn được trong một nhóm cộng đồng nào đó, muốn có gia đình yên ấm, bạn bè thân hữu tin cậy. Nhu cầu về tình cảm và quan hệ. Nhu cầu này thể hiện ở sự chia sẻ tình cảm. Không được đáp ứng thoả mãn nhu cầu về tình cảm con người sẽ có cảm giác cô đơn, buồn tẻ.
- Tầng thứ tư: Nhu cầu được quý trọng, kính mến (esteem) – cần có cảm giác được tôn trọng, kính mến, được tin tưởng.Nhu cầu được tôn trọng. Trong xã hội, có những con người thuộc các thành phần, đơn vị, tô giáo khác nhau. Mỗi quốc gia, dân tộc có các phong tục và tập quán riêng. Trong đó, mỗi cá nhân lại có địa vị, vị trí xã hội, cá tính riêng. Khi được tôn trọng con người sẽ có lòng tự tin để phát huy được khả năng sẵn có. Ngược lại sẽ cảm giác tự ti dẫn đến những hành vi tiêu cực.
- Tầng thứ năm: Nhu cầu về tự thể hiện bản thân cường độ cao (self – actualization) – muốn sáng tạo, được thể hiện khả năng, thể hiện bản thân, trình diễn mình, có được và được công nhận là thành đạt. Nhu cầu thể hiện bản thân. Tự thể hiện được biết đến như là mục tiêu – một động lực rõ ràng. Những bậc nhu cầu trước đó chẳng qua là từng bước một để đạt đến đỉnh cao nhất – thể hiện bản thân. Con người có động lực để theo đuổi mục tiêu và ý thức được bản thân thể hiện như thế nào thông qua việc thực hiện hành động đó. Nhu cầu thể hiện bản thân biểu lộ qua một số hành vi như: Đạt được mục tiêu đề ra/Kết bạn/Phát triển bản thân.
Những nhu cầu cơ bản nhất sắp xếp ở dưới chân tháp với diện tích lớn nhất, tiến dần lên cao sẽ là những nhu cầu cao hơn với diện tích nhỏ dần. Mục đích của việc này những mong muốn cơ bản nhất sẽ chiếm phần lớn trong xã hội và khi những điều này được đáp ứng thì con người mới có khát vọng liên tục với các tầng bậc nhu cầu cao hơn.
Tính ứng dụng của thuyết nhu cầu Maslow trong Marketing
Tháp nhu cầu Maslow là một trong những lý thuyết quan trọng trong quản trị nhân sự. Lý thuyết được đưa ra có sức ảnh hưởng vô cùng lớn vì tính ứng dụng trên mọi lĩnh vực. Ứng dụng tháp nhu cầu giúp dễ dàng hơn trong nghiên cứu nhu cầu của con người. Do đó mà thuyết Maslow được ứng dụng rộng rãi ở nhiều trong lĩnh vực Marketing. Đây là cơ sở phân đoạn khách hàng. Tìm ra nhóm khách hàng mà doanh nghiệp muốn hướng đến.
– Người nghèo phản ứng nhạy cảm với điều gì?
– Người trung bình phản ứng nhạy cảm với điều gì?
– Người giàu phản ứng nhạy cảm với điều gì?
Lựa chọn đúng phương thức tiếp cận khách hàng mục tiêu: phương thức truyền thông, quảng cáo, thông điệp. Cần thiết kế thông điệp giải quyết các vấn đề sau:
– Thông điệp có đi vào giải quyết nhu cầu khách hàng đang quan tâm không?
– Thông điệp nên xuất hiện ở các trang nào?
– Làm thế nào để thuyết phục với khách hàng rằng sản phẩm làm thỏa mãn nhu cầu của họ?
Ví dụ các công ty như nước uống như Aquafina, Lavie,… có nội dung trang web nhấn mạnh hương vị tinh khiết, tươi mát của nước. Toàn bộ nội dung được truyền tải là làm dịu cơn khát của khách hàng. Đây cũng chính là ứng dụng tháp nhu cầu khi lựa chọn thông điệp truyền thông, tăng hiệu quả kinh doanh từ việc thấu hiểu khách hàng. Với tiêu chí “Khách hàng là thượng đế” và thượng đế thì rất khó chiều. Chính vì vậy, dù là bất cứ vị trí nào đặc biệt là bộ phận marketing đều cần thiết phải thấu hiểu khách hàng. Các doanh nghiệp cần xác định được các mục tiêu:
– Trong sản xuất: Khách hàng cần gì – Sản xuất cái đó
– Trong bán hàng: khách hàng cần gì – bán cái đó
– Trong truyền thông: khách hàng muốn nghe điều gì – nói cái đó
Ví dụ về những thành công khi ứng dụng tháp nhu cầu trong Marketing
Nhờ ứng dụng tháp nhu cầu, doanh nghiệp có thể áp dụng một số biện pháp cần thiết để tạo ra động lực làm việc khiến hiệu suất hoàn thành công việc gia tăng nhanh chóng.
1. In tên lên vỏ lon coca
Chiến dịch marketing này đã thành công rực rỡ, vượt qua cả sự mong đợi. Với sự tham gia của hàng triệu người dân, lượng tiêu thụ coca sau chiến dịch tăng 7% so với trước khi chiến dịch diễn ra. Điều gì đã làm cho chiến dịch marketing này thành công như vậy? Coca-Cola nhắm mục tiêu đến những người tiêu dùng sử dụng mạng xã hội để quảng bá chiến dịch. Hiệu quả thu hút truyền thông đạt được là 18 triệu lượt view trên tất cả các trang mạng xã hội. Bằng cách cấp cho họ quyền kiểm soát sáng tạo và quyền sở hữu thương hiệu với các tên gắn với sản phẩm. Thương hiệu Coca đã tương tác với khách hàng ở một cấp độ hoàn toàn mới
2. Ứng dụng Tik Tok
Nhiều doanh nghiệp đã không dành thời gian để tìm hiểu cách Tik Tok có thể hoạt động như một công cụ marketing. Có lẽ điều này là do họ nghĩ rằng nền tảng này chỉ có cơ sở người dùng “trẻ”. TikTok hiện đang thu hút rất nhiều người tham gia. Trên thực tế, gần 38% người dùng Tik Tok ở Hoa Kỳ trên 30 tuổi. Sự cạnh tranh kinh doanh thấp mang lại cơ hội lớn vì ứng dụng có thể tiếp cận nhiều người với chi phí tương đối thấp. Số liệu tương tác trên ứng dụng này đặc biệt cao. Theo một nghiên cứu của Influencer Marketing Hub, Tik Tok đánh bại tất cả các ứng dụng khác khi nói đến mức độ tương tác trên các tài khoản ở mọi quy mô. Tik Tok cũng thực sự tốt trong việc giữ chân mọi người trên ứng dụng, vì người dùng thường tương tác với nó 45 phút mỗi ngày.
Hy vọng qua những chia sẻ của Hugs Agency tại Đà Nẵng, bạn có thể dựa vào tháp nhu cầu Maslow và những đặc điểm nhu cầu giống nhau của con người, áp dụng cụ thể hơn vào các ngành nghề đặc biệt là Marketing. Để Marketing hiệu quả, hãy tìm cách thu hút một số cấp độ trong hệ thống mô hình Maslow đã đưa ra. Hơn nữa bạn cũng phải hiểu rõ 4 yếu tố SWOT của doanh nghiệp mình, từ đó xác định chính xác nhóm khách hàng mục tiêu hướng tới. Nếu thương hiệu có thể làm điều đó coi như đã nắm được thế trận của cuộc chiến giành được chỗ đứng trong tâm trí khách hàng giữa các thương hiệu.