Gần 2 năm qua, sự thay đổi hành vi của người tiêu dùng diễn ra vô cùng nhanh. Những thay đổi này chủ yếu bị tác động bởi dịch bệnh covid. Theo Selligent, 60% người tiêu dùng hiện nay chỉ tập trung vào những mặt hàng thiết yếu cho cuộc sống. Bất chấp sự phục hồi của kinh tế, thị trường thì các phương pháp chi tiêu thận trọng sẽ có tác dụng trong thời gian dài.
Song song với đó, ở Việt Nam, sau khi xuất hiện đợt lây nhiễm thứ 5. Theo khảo sát của Yougov, có tới 49% người tiêu dùng đang gặp vấn đề về tài chính. Dẫn đến sức mua giảm, ở những mặt hàng như quần áo, giải trí…. Mặt khác chi tiêu cho thực phẩm và nhu yếu phẩm tăng 35% khoản chi ở cả các kênh truyền thống và trực tuyến. Nhu cầu thanh toán trực tuyến cũng được đẩy mạnh khi có 38% người chọn dùng ví điện tử, 23% chọn thanh toán chuyển khoản và chỉ 21% chọn thanh toán tiền mặt.
Bốn đặc điểm của người tiêu dùng Việt Nam
Nhìn chung, kết quả nghiên cứu mới nhất dựa trên khảo sát người tiêu dùng ngay trong đại dịch Covid-19 từ tháng 06-07/2020 đã tìm ra bốn đặc điểm chính của người tiêu dùng Việt Nam trong giai đoạn bình thường mới.
• Tâm lý người tiêu dùng tích cực
Nhờ những nỗ lực chống dịch thành công, tâm lý người tiêu dùng Việt Nam vẫn tương đối tích cực. Sự kiên cường của người tiêu dùng nhìn chung tạo điều kiện thuận lợi để các công ty hoạt động trong ngành tiêu dùng phát triển mạnh mẽ trong trung và dài hạn.
• Dịch chuyển các ưu tiên trong thói quen tiêu dùng sang các mặt hàng thiết yếu
Những thay đổi trong chi tiêu của người tiêu dùng Việt Nam phản ánh sự dịch chuyển của các ưu tiên trong thói quen tiêu dùng sang các sản phẩm thiết yếu, giảm chi tiêu cho các sản phẩm tùy ý. Tuy nhiên, những nhân tố tác động đến hành vi mua hàng vẫn là các đặc tính của thương hiệu và chất lượng thay vì giá cả. Những mô hình này phù hợp với xu hướng tiêu dùng trong những năm gần đây, khi có mức thu nhập ngày càng tăng, người tiêu dùng cũng thường tìm kiếm các lựa chọn thay thế chất lượng cao hơn.
• Tăng cường sử dụng các nền tảng kỹ thuật số
Đại địch đã khiến người tiêu dùng Việt Nam tiếp nhận các sàn thương mại điện tử, kênh mua hàng trực tuyến nhanh hơn, đặc biệt khi mua một số danh mục sản phẩm nhất định. Do vậy, công ty hoạt động trong ngành tiêu dùng nên phát triển các chiến lược tiếp cận thị trường bằng việc xây dựng nhiều kênh bán hàng, từ đó phát triển mô hình bán hàng đa kênh, đồng thời nỗ lực khắc phục các vấn đề tồn tại của việc bán hàng qua các sàn thương mại điện tử như hậu cần, vận chuyển, hoặc thu hút khách hàng.
• Mong muốn có trải nghiệm mua sắm tốt hơn
Người tiêu dùng Việt Nam bày tỏ mong muốn có trải nghiệm mua sắm tốt hơn, thậm chí mong muốn này được ưu tiên hơn cả các chương trình giảm giá sâu hoặc khuyến mại lớn. Với mục đích nâng cao trải nghiệm khách hàng, để từ đó gia tăng sự trung thành của khách hàng, các công ty trong ngành tiêu dùng sẽ cần đánh giá lại hành trình khách hàng để hiểu rõ hơn về những vướng mắc, khó khăn của khách hàng.
Nhìn chung, giữa ảnh hưởng của đại dịch covid, hành vi mua hàng của người tiêu dùng đã thay đổi rất lớn. Đây là cơ hội cũng như thách thức của nhiều nhãn hàng, việc lựa chọn thay đổi để thích nghi hay chờ đợi sự hồi phục sau đại dịch phụ thuộc vào cách nhìn của thương hiệu.