FMCG & Cuộc chiến “Top of Mind” trong thị trường sản phẩm na ná

Ngày đăng: 13/01/2026

Thị trường FMCG (Fast Moving Consumer Goods) là một trong những sân chơi khắc nghiệt nhất:

  • Sản phẩm dễ bị sao chép công thức

  • Giá cả chênh lệch không lớn

  • Người tiêu dùng ít suy nghĩ khi mua (low-involvement)

  • Quyết định mua thường diễn ra trong vài giây… ngay tại quầy kệ

Trong bối cảnh đó, câu hỏi lớn đặt ra là:
Làm thế nào để một thương hiệu FMCG không chỉ được mua, mà còn được “nhớ đến đầu tiên” (Top of Mind)?

FMCG là gì? Xu hướng ngành FMCG tại Việt Nam

A/ Phân tích chiến lược trong ngành Low-involvement

Trong thị trường FMCG, khi các sản phẩm ngày càng na ná về công dụng, giá cả và chất lượng, lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở việc thương hiệu nào “tốt hơn”, mà ở việc thương hiệu nào được nhớ tới, được nhìn thấy và được chọn nhanh hơn. Với đặc thù là ngành hàng low-involvement, người tiêu dùng FMCG hầu như không dành nhiều thời gian để so sánh, mà ra quyết định mua dựa trên thói quen, cảm tính và những tín hiệu quen thuộc đã được hình thành từ trước. Hành vi mua sắm của họ chịu ảnh hưởng rất lớn bởi môi trường trưng bày tại điểm bánmức độ quen thuộc với thương hiệu, khiến cho những cái tên quen mắt, dễ thấy thường có lợi thế áp đảo so với các lựa chọn còn lại.

B/ Vì sao FMCG là cuộc chiến của trí nhớ, không chỉ của sản phẩm?

Phân tích hành vi người tiêu dùng FMCG

Trong các ngành hàng low-involvement, rủi ro cảm nhận của người tiêu dùng rất thấp nên họ không cần suy nghĩ hay cân nhắc quá nhiều trước khi mua. Bên cạnh đó, giá trị mỗi lần mua nhỏ khiến việc nghiên cứu, so sánh trở nên không cần thiết, trong khi tần suất mua lặp lại thường xuyên dần hình thành thói quen và phản xạ lựa chọn.

Hệ quả là người tiêu dùng FMCG không tìm kiếm “thương hiệu tốt nhất” theo nghĩa lý tính, mà họ chọn thương hiệu quen thuộc nhất tại thời điểm mua. Vì vậy, nếu một thương hiệu không xuất hiện trong trí nhớ hoặc không hiện diện ngay trước mắt khách hàng tại điểm bán, thì gần như chắc chắn sẽ không nằm trong lựa chọn của họ.

C/ Ba trụ cột chiến lược để vượt qua sự “na ná” của thị trường FMCG

Để thực sự chiếm lĩnh tâm trí người tiêu dùng, thương hiệu FMCG bắt buộc phải chiến thắng đồng thời ở 3 mặt trận: Brand – Sales – Trade Marketing. Mỗi trụ cột giải quyết một “điểm nghẽn” khác nhau trong hành trình mua hàng.

1. Brand – Chiếm lĩnh tâm trí (Mental Availability)

1.1 Vai trò chiến lược của Brand trong FMCG

Brand không chỉ là hình ảnh hay câu chuyện, mà là:

  • Khả năng được nhớ tới trong bối cảnh mua hàng

  • Một “phím tắt” giúp não bộ ra quyết định nhanh

1.2 Vì sao Brand phải “phủ rộng” thay vì “đào sâu”?

Khác với các ngành hàng high-involvement như xe hơi hay bất động sản – nơi người tiêu dùng sẵn sàng dành nhiều thời gian để tìm hiểu, so sánh và phân tích – FMCG không cần những lời giải thích dài dòng hay giá trị khác biệt quá phức tạp. Trong bối cảnh quyết định mua diễn ra nhanh, ít suy nghĩ, vai trò của thương hiệu không phải là “thuyết phục bằng lý trí” mà là kích hoạt sự quen thuộc trong vô thức. Vì vậy, Brand FMCG cần tập trung vào thông điệp đơn giản, dễ nhận diệnđược lặp lại đủ nhiều để tạo nên “ghi nhớ vô thức” trong tâm trí người tiêu dùng.

Một chiến lược Brand hiệu quả trong FMCG là chiến lược ưu tiên xây dựng và khai thác Distinctive Brand Assets như màu sắc chủ đạo, logo, bao bì, slogan; kết hợp với truyền thông đại chúng nhằm gia tăng tần suất tiếp xúc, đồng thời đảm bảo sự nhất quán tuyệt đối giữa online – offline – và tại điểm bán. Khi đó, thương hiệu không chỉ được nhận ra, mà còn được nghĩ tới đầu tiên, ngay cả khi người tiêu dùng không thể lý giải rõ ràng vì sao họ chọn nó.

2. Sales – Chiếm lĩnh không gian mua sắm (Physical Availability)

2.1 Vai trò của Sales trong FMCG

Trong FMCG:

Không có mặt tại điểm bán = không tồn tại trong lựa chọn của khách hàng

Sales không đơn thuần là bán hàng, mà là:

  • Mở rộng độ phủ vật lý

  • Đảm bảo khách hàng luôn nhìn thấy và luôn mua được

2.2 Tại sao độ phủ quan trọng hơn sự trung thành?

Người tiêu dùng FMCG:

  • Không trung thành tuyệt đối

  • Sẵn sàng đổi thương hiệu nếu “không thấy hàng”

👉 Mỗi lần Out-of-Stock không chỉ là mất một đơn hàng,
mà còn là mất cơ hội củng cố thói quen mua lặp lại.

2.3 Trọng tâm chiến lược Sales:

  • Bao phủ rộng các kênh GT – MT – On-the-go

  • Đúng SKU cho đúng khu vực

  • Tối ưu tốc độ luân chuyển hàng hóa

3. Trade Marketing – Chiến thắng tại điểm ra quyết định

3.1 Phân tích điểm bán: “Khoảnh khắc sự thật” của FMCG

Theo hành vi mua sắm:

  • Phần lớn quyết định mua FMCG được đưa ra ngay tại quầy kệ

  • Thời gian nhìn – chọn chỉ tính bằng vài giây

Trade Marketing đóng vai trò:

  • Biến sự quen thuộc thương hiệu thành hành động mua

  • Giúp sản phẩm nổi bật trong môi trường nhiễu loạn

3.2 Những yếu tố Trade Marketing quyết định thắng – thua:

  • Vị trí trưng bày (eye-level, đầu kệ, đảo)

  • Bao bì dễ nhận diện từ xa

  • POSM đơn giản, trực quan

  • Khuyến mãi kích hoạt đúng thời điểm

💡 Tại điểm bán, người tiêu dùng không “đọc”, họ “nhìn” và “cảm”.

4. Ba trụ cột – Một hệ thống

Hoạt động Vai trò chiến lược Câu hỏi then chốt
Brand Ghi nhớ Khách hàng có nghĩ tới bạn không?
Sales Hiện diện Khách hàng có tìm thấy bạn không?
Trade Marketing Chuyển đổi Khách hàng có chọn bạn không?

FMCG là gì? Tổng quan và xu hướng tiêu dùng ngành FMCG

Trong thị trường FMCG, Top of Mind là thành quả của kỷ luật chiến lược được duy trì bền bỉ theo thời gian. Ngành hàng này không có “đòn đánh đơn lẻ” đủ sức tạo lợi thế lâu dài, cũng không tồn tại phép màu từ những chiến dịch viral ngắn hạn nếu thiếu nền tảng vững chắc. Top of Mind được xây dựng từ sự lặp lại có chủ đích trong truyền thông, sự hiện diện liên tục trên mọi điểm chạm, và đặc biệt là khả năng chiến thắng tại điểm chạm cuối cùng – quầy kệ, nơi quyết định mua thực sự diễn ra.

Đó cũng là cách các agency Đà Nẵng định hướng chiến lược FMCG hiệu quả: không chạy theo sự khác biệt phức tạp, mà tập trung giúp thương hiệu được nhớ nhiều hơn, được thấy nhiều hơn và được chọn nhiều hơn trong thực tế thị trường.